۲۰۱۶۱۱۰۲_۱۹۳۰۲۵

گزارش نشست «در جستجوی شوگرمن» با حضور دکتر مهران پورمندان

«در جستجوی شوگرمن»، مستندی درباره یک ابر ستاره‌ی موسیقی است که در ادامه‌ی برنامه‌ی چهارشنبه‌های فیلم موسسه‌ی آپ‌آرت مان،چهارشنبه ۱۲ آبان، به نمایش درآمد.
داستان «در جستجوی شوگرمن»  درباره‌‌ی سیکستو رودریگز خواننده و آهنگسازی است که بعد از اینکه موفق نشد در آمریکا به شهرت دست پیدا کند، در آفریقای جنوبی دوران آپارتاید، آن هم بدون اینکه خودش بداند، تبدیل به یک ابرستاره شد.
مستند «در جستجوی شوگرمن» علاوه بر بردن کسب جایزه‌ی اسکار و جایزه‌ی بفتا،  تبدیل به فیلمی پرفروش در باکس آفیس هم شد و برای کمپانی پخش سونی پیکچرز  در ایالات متحده سه میلیون و ۷۰۰ هزار دلار به ارمغان آورد. این فیلم همچنین در سوئد  یک میلیون و ۷۰۰ هزار دلار فروش داشت و تبدیل به پرفروش ترین فیلم مستند سوئدی تاریخ شد.  در این جلسه دکتر مهران پورمندان به عنوان کارشناس صحبت هایی در مورد فیلم کرد که فرازهایی از آن را می خوانید:
مهران پورمندان:
•    تبلور موسیقی راک در دهه ۷۰ میلادی را می توان در وودستاک دید. وودستاک تبلور جریان اصلی اعتراض در موسیقی و جامعۀ آمریکایی است. جامعه ای که درگیر جنگ ویتنام، تبعیض نژادی رنگین پوستان بویژه سیاهان بود. همزمانی این جریانات با اوج گرفتن موسیقی راک، فولک و کانتری در آمریکا بی جهت نبود. در مورد وودستاک می توانم بگویم، وودستاک انتهای اعتراض به همه چیز  از طریق موسیقی بود،از دل این جریان خواننده های معروفی رشد کردند که فقط یکی از آنها باب دیلان است .
•    مستند«در جستجوی شوگرمن» را من شخصا بیشتر از ۳۰درصد نپسندیدم. به نظر من این مستند، داستان ترادژی زندگی مالک بنجلول، کارگردان فیلم است.
•     فیلم از نظر ساختار خیلی ساده است. تصویر برداری خیلی خوبی دارد.  شوگرمن از یک سری مصاحبه و فیلم های مستند، که پیدا کردن آن ها خیلی کار دشواری نبوده تشکیل شده است. این مستند با بخش دیگری هم همراه است و آن انیمیشن هایی است که بنجلول به دلیل نداشتن پول کافی خود انجام  داده است. با وجود سرمایۀ ۵۰۰هزار دلاری کارگردان این فیلم، برای ساخت آن خیلی تحت فشار بوده است . با این همه «در جستجوی شوگرمن» یک فیلم استاندارد اما گزارش گونه است تا یک فیلم داکیومنتری.با تعریف مشخص از این واژه.
•    مستند«در جستجوی شوگرمن» دو مامور فروش در اروپا و آمریکا داشته است. از نظر مسئول فروش آمریکایی بهترین مکان برای عرضه این نوع مستندها، جششنوارۀ ساندس است که اتفاقا در آنجا شوگرمن فیلم منتخب تماشاگران می شود. در اروپا مسئول فروش اروپایی۲ سالن در پاریس برای اکران در اختیاراین فیلم می گذارد و تمام آدم های معروف سینمایی را به نمایشVIP دعوت می کند و سوپرایز آخر این برنامه خود رودریگر است که موسیقی اجرا می کند .در اینجا جریان از نمایش سادۀ یک فیلم مستند خارج می شود و فیلم در اختیار  توزیع کننده سونی پیکچرز کلاسیکس قرارمی گیرد – دقیقا همان اتفاقی که برای فیلم «جدایی نادر از سیمین»  رخ داد – و نهایتا فیلم جوایزبفتا و اسکار را از آن خود می کند. رودریگر می گوید : برای مراسم اسکارنمی آیم تا بنجلول بیشتر مورد توجه واقع شود زیرا او خود بهتر می دانسته است که در تمام این مدت بنجلول در حقیقت حذف شده است. بنجلول در زیر سایۀ رودریگز از بین می رود دچار افسردگی می شود و در نهایت هم خودکشی می کند . تنها کسی که می دانست او  چرا خودکشی کرده است برادرش بود و جالب اینجاست که او در اوج خود – جایزه اسکار- خودکشی می کند.
•    از نظر موسیقایی رودریگر خواننده ای معمولی است. خواننده ای که همیشه یک نگاه اعتراض آمیزی  به جامعه داشته است. خواننده ای که  band یا گروه ندارد اما برای ضبط آلبومش نوازنده های معروف را استخدام می کند .
•    در همین سالی که «در جستجوی شوگرمن» ساخته شد، فیلم های بیوگرافی پرترّۀ خوبی ساخته شد آیا آن ها نمی توانستند مطرح شوند؟. آیا فیلم هایی چون «نمک زمین » ویم وندرس نمی توانستند به این مقام برسند؟
•     از نظر روایتی از « شوگرمن» فقط یک انتقاد شده است و آن اینکه چرا دو کنسرتی را که رودریگر در استرالیا برگزار کرد ،در فیلم نشان نداده نشده است.
•    از نظر روایتی این فیلم خیلی شباهت با فیلم «در جستجوی ویوین مایر» دارد. تفاوت شخصیتی این فیلم با رودریگر در این است که ویوین مایر در تمام زندگی اش بدون اینکه شناخته شود عکس می گرفت اما رودریگر سوژه ای که بخواهد در موردش تحقیق  شود، نیست. رودریگر،هیچ جریانی برای اتفاق افتادن ندارد تنها جریانی که برای او اتفاق می افتد، آفریقای جنوبی یعنی آپارتاید است. جریان آپارتاید در حقیقت جریان دیگری است که به رودریگر وصل می شود و او را مطرح می کند و این چرخش فیلمسازی است.
•    رودریگر در این فیلم نقشی ندارد. در عوض این سگرمن است که  رودریگز را در آفریقای جنوبی با عرضۀ صفحه هایش مطرح می کند و بعد از آپارتاید به دنبال او می رود تا برایش کنسرت بگذارد. سوال من این است آیا سگرمن در این مستند مهم تراست یا رودریگر؟
•    در این مستند سگرمن در کنار دیگر کسانی قرار می گیرد که به رودریگر کمک کردند تا درباره اش صحبت شود یعنی فقط نقش یک شاهد را دارد. اما خلاقیت بنجلول را هم نباید نادیده بگیریم. در بیش از نیمی از فیلم ،شما رودریگر را نمی بینید و در این مدت به این فکر می کنیم که آیا رودریگر زنده است یا نه ؟ خلاقیت دیگر کارگردان، عدم اسطوره سازی از رودریگر است، این چیزی بود که در فیلم نظر من را جلب کرد.
•     به نظر من جنبۀ مهم این فیلم بیش از هرچیزی خودکشی کارگردان آن است .پس از اکران این فیلم آنقدری که رودریگر مطرح شد اصلا بنجلول مطرح نشد، چرا؟ دنیای سرمایه داری تنها هدفش فروش و مطرح کردن آن چیزی است که می توان با آن فروخت. پس از اکران این فیلم بسیاری از سی دی های رودریگز به فروش رفتند و کنسرت های بسیاری در نقاط مختلف دنیا گذاشت اما بنجلول به فراموشی کامل سپرده شد.

پاسخ دهید